"TÜRKİYE, BARIŞ VE İSTİKRARA KATKI SUNMAYA DEVAM EDECEK"

7-8 Temmuz'da Ankara'da gerçekleştirilen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin 360 derece güvenlik anlayışı çerçevesinde İttifakın karşı karşıya bulunduğu güncel tehditlerin kapsamlı şekilde ele alındığı, ortak caydırıcılık ve savunma kapasitesinin güçlendirilmesine yönelik stratejik kararların değerlendirildiği tarihi bir buluşma olduğunu ifade eden Aktürk, şu değerlendirmeyi yaptı:

"Zirve, müttefikler arasındaki dayanışmayı pekiştirirken, değişen güvenlik ortamına yönelik ortak vizyonun geliştirilmesine ve Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliğine ilişkin müşterek yaklaşımın güçlendirilmesine de önemli katkılar sağlamıştır. NATO Zirvesi kapsamında icra edilen Savunma Sanayii Forumu ile Sayın Bakanımızın ev sahipliğinde gerçekleştirilen Savunma Bakanları Resepsiyonu, müttefikler arasında savunma sanayiinde ortak üretim ve teknoloji iş birliğinin geliştirilmesine, ortak güvenlik anlayışının pekiştirilmesine ve Türkiye'nin yerli ve milli savunma sanayiinde ulaştığı yüksek teknolojik yetkinlik, güçlü üretim kapasitesi ve yenilikçi vizyonunun uluslararası platformda bir kez daha ortaya konulmasına vesile olmuştur.

Türkiye güçlü ordusu, gelişen yerli ve milli savunma sanayii, etkin savunma diplomasisi ve Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde yürütülen çok boyutlu dış politika anlayışıyla, krizlerin çözümüne katkı sunan, diyalog kanallarını açık tutan, bölgesel ve küresel barış ile istikrarı destekleyen yapıcı yaklaşımını kararlılıkla sürdürmektedir. Bu anlayış doğrultusunda ülkemiz, NATO'nun caydırıcılık ve savunma duruşuna katkı sağlayan güvenilir ve sorumluluk sahibi bir müttefik olarak uluslararası barış, güvenlik ve istikrara katkı sunmaya devam edecektir."

Tuğamiral Aktürk, Zirve kapsamındaki programlar, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu'nun temaslarına ilişkin detaylı bilgi verdi.

30 Haziran-1 Temmuz tarihleri arasında Japonya'da 4'üncü Türkiye-Japonya Kara Kuvvetleri İş Birliği Toplantısı yapıldığını kaydeden Aktürk, Güven Artırıcı Önlemler 2026 Yılı Uygulama Planı kapsamında, Donanma Komutanı tarafından Yunanistan Donanma Komutanı'na yapılan resmi ziyaretin bugün sona ereceğini bildirdi. Aktürk, "11 Temmuz Srebrenitsa Soykırımını Uluslararası Düşünme ve Anma Günü münasebetiyle 31 yıl önce acımasızca katledilerek soykırıma uğrayan Srebrenitsa şehitlerini rahmetle anıyor, dost ve kardeş Bosna Hersek halkının acısını paylaşıyoruz" dedi.

"DEYRİZOR'DA 240 METRE UZUNLUĞUNDAKİ YÜZER KÖPRÜ KURULUMU TAMAMLANDI"

Aktürk, son bir hafta içerisinde dört PKK'lı teröristin daha teslim olduğunu bildirerek, harekat bölgelerinde mayın ve el yapımı patlayıcı ile mağara, sığınak ve barınak tespit ve imha çalışmalarına devam edildiğini ifade etti. Aktürk, 2'nci Ordu İstihkam Tugay Komutanlığı tarafından, Deyrizor Suriye'de Fırat Nehri'nin üzerine 240 metre uzunluğunda yüzer köprü kurulumu tamamlandığını kaydederek, köprünün kontrol geçişlerinin yapılmasının ardından yarın hizmete açılacağını söyledi.

Sınır güvenliğine ilişkin Aktürk, "Biri terör örgütü mensubu olmak üzere 316 şahıs yakalanmış, 1 Ocak'tan bugüne kadar sınırlarımızdan yasa dışı yollarla geçmeye çalışırken yakalananların sayısı beş bin 615 olmuş, engellenen 995 şahıs ile birlikte bu yıl içerisinde engellenen kişi sayısı da 41 bin 129'a ulaşmıştır. Ayrıca, hafta içerisinde Van hudut hattında yapılan arama-tarama faaliyetinde 109 kilogram uyuşturucu madde ele geçirilmiştir" diye konuştu.

KARADENİZ MAYIN KARŞI TEDBİRLERİ GÖREV GRUBU'NUN KOMUTASI BULGARİSTAN'A DEVREDİLİYOR

Aktürk, Türkiye'nin öncülüğünde Karadeniz'deki mayın tehlikesine karşı oluşturulan Mayın Karşı Tedbirleri Karadeniz Görev Grubu'nun 8 Ocak 2026 tarihinden itibaren Türkiye tarafından üstlenilen komutasının yarın Burgaz/Bulgaristan'da yapılacak törenle altı aylığına Bulgaristan'a devredileceğini bildirdi. Aktürk ayrıca, Görev Grubu'nun 11-22 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirilecek 11'inci aktivasyon faaliyeti kapsamında TCG Akçay tarafından 11-12 ile 18-19 Temmuz tarihlerinde Burgaz/Bulgaristan'a ve Bulgaristan Deniz Kuvvetlerine ait Struma ve Captan Dimitar Dobrev unsurları tarafından 20-23 Temmuz tarih aralığında Umuryeri/İstanbul'a liman ziyaretleri yapılacağını belirtti.

Tuğamiral Aktürk, Somali'ye lojistik nakliyat ve Deniz Görev Grubu faaliyetlerine destek görevi kapsamında 4-5 Temmuz'da Cibuti'ye liman ziyareti yapan TCG Göksu, TCG Gelibolu ve TCG Sancaktar'ın yarın Mogadişu'ya ulaşmasının planlandığını ifade etti.

Envantere alınan silah ve sistemlerle ilgili Aktürk, Kara Kuvvetleri Komutanlığı tarafından muhtelif miktarda TB-3 SİHA, 7,62 mm piyade tüfeği, silah taşıyıcı araç ile elektrikli zırhlı personel taşıyının envantere alındığı bilgisini paylaştı. Aktürk, "Hava Kuvvetleri Komutanlığımızca, 13-17 Temmuz tarihleri arasında muhtelif miktarda SOM-B1T mühimmatının kabul faaliyeti ROKETSAN'da icra edilecektir. Bakanlığımıza bağlı Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketimiz tarafından yerli ve milli imkanlarla geliştirilen havadan taşınabilir hafif çekili obüs BORAN'ın Arnavutluk'a ihracatına yönelik olarak 4 Temmuz'da sözleşme imzalanmıştır" şeklinde konuştu.

"BEDELLİ ASKERLİK TUTARI 472 BİN 653 LİRA 60 KURUŞ OLDU"

Aktürk, Milli Savunma Üniversitesi 2026 yılı askeri öğrenci temini seçim aşaması faaliyetlerinin 7 Ağustos'a kadar devam edeceğini belirtti. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından Mali ve Sosyal Haklar Genelgesi'nin yayımlandığını dile getiren Aktürk, "Bedelli askerlik tutarı 2026 yılının ikinci altı ayı için 472 bin 653 lira 60 kuruş olmuştur. 7 Temmuz 2026 tarihinden itibaren bedelli askerlik müracaat işlemleri başlamıştır" dedi.

Tuğamiral Aktürk, "Yaklaşan 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü vesilesiyle milletimizin iradesine ve demokrasimize kasteden hain FETÖ silahlı terör örgütüne karşı dimdik durarak vatanı ve bayrağı için canlarını feda eden aziz şehitlerimize Allah'tan rahmet, kahraman gazilerimize sağlıklı uzun ömürler diliyoruz" ifadelerini kullandı.

"BEKLENTİMİZ TÜM KISITLAMALARIN KALDIRILMASI"

Toplantının ardından MSB tarafından gazetecilerin soruları yanıtlandı. 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında Ankara'da bulunan ve Türkiye'nin F-35 savaş uçakları alımına ilişkin açıklamalarının sorulmasının ardından Bakanlık'tan yapılan değerlendirmede şunlar kaydedildi:

"Türkiye, NATO'nun güçlü ve etkin bir müttefiki olarak İttifak'ın caydırıcılığına ve ortak güvenliğine önemli katkılar sunmaya devam etmektedir. Daha önce de ifade ettiğimiz üzere beklentimiz, müttefiklik ruhuyla bağdaşmayan ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası (CAATSA) yaptırımları ile savunma sanayimize yönelik açık veya örtülü tüm kısıtlamaların kaldırılmasıdır. Bu çerçevede, ABD Başkanı tarafından yapılan açıklamaları memnuniyetle karşılıyor, müttefiklerimizle kısıtlamalar yerine karşılıklı güven ve dayanışmanın güçlendirilmesinden yana bir yaklaşımı benimsiyoruz."

"TSK KENDİSİNE TEHDİT OLUŞTURMAYAN HİÇ KİMSE İÇİN TEHDİT DEĞİL"

Bakanlık, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'in "Ülkesinin Türkiye tarafından savaş tehdidi altında olduğu" yönündeki açıklamasına ilişkin, "Ülkemiz, bölgemizde barış ve istikrarın korunmasından, mevcut meselelerin yapıcı diyalog ve iyi komşuluk ilişkileri çerçevesinde ele alınmasından yanadır. Bu kapsamda, gerilimi artırabilecek söylemlerden kaçınılmasının ikili ilişkilere olumlu katkı sağlayacağını bir kez daha ifade ediyor, TSK'nın kendisine tehdit oluşturmayan hiç kimse için tehdit olmadığını bir kez daha hatırlatıyoruz" değerlendirmesinde bulundu.

Bu alanda geliştirilen QANS AI BOX, mevcut kamera altyapılarıyla entegre çalışarak görüntüleri gerçek zamanlı analiz eden yapay zekâ tabanlı bir video analiz platformu olarak öne çıkıyor. Yeni kamera yatırımı gerektirmeden mevcut sistemleri akıllı kamera haline getiren platform, güvenlikten operasyon yönetimine kadar birçok farklı süreçte kurumlara anlık veri sağlayabiliyor.

QANS AI BOX; perakende mağazalarından üretim tesislerine, sağlık kuruluşlarından bankalara, eğitim kuruluşlarından ofislere ,kamu kurumlarından havaalanlarına kadar farklı sektörlerde kullanılabiliyor. Platform; kişi ve araç sayımı, yoğunluk analizi, alan ihlali tespiti, davranış analizi, risk yönetimi ve operasyonel performans ölçümü gibi birçok farklı senaryoda gerçek zamanlı analiz gerçekleştiriyor.

Yapay zekâ teknolojisi sayesinde görüntüler yalnızca kayıt altına alınmakla kalmıyor, aynı zamanda anlamlandırılarak yöneticilere karar alma süreçlerinde destek sağlayacak verilere dönüştürülüyor. Böylece olası güvenlik risklerinin erken tespit edilmesi, operasyonel verimliliğin artırılması ve kaynakların daha etkin kullanılması mümkün hâle geliyor.

Platformun dikkat çeken özelliklerinden biri de mevcut kamera altyapısıyla uyumlu çalışması. Kurumlar yeni donanım yatırımı yapmadan mevcut sistemlerini yapay zekâ destekli analiz yetenekleriyle güçlendirebiliyor. Bu durum hem maliyet avantajı sağlıyor hem de dijital dönüşüm süreçlerini hızlandırıyor.

Dijitalleşmenin hız kazandığı günümüzde kurumların başarısı yalnızca veri toplamakla değil, veriyi doğru zamanda analiz ederek anlamlı sonuçlara dönüştürmekle ölçülüyor. QANS AI BOX da görüntüleri gerçek zamanlı analiz ederek güvenlik, operasyon ve yönetim süreçlerine katkı sunmayı hedefliyor.

Yapay zekâ destekli video analiz teknolojileriyle geliştirilen QANS AI BOX, mevcut güvenlik kameralarını yalnızca kayıt yapan cihazlar olmaktan çıkararak kurumlara değer üreten akıllı analiz platformlarına dönüştürmeyi amaçlıyor.

Kameralar Görür. QANS Anlar…

Işıkhan, "İstihdamımız ve üretimimiz arttıkça, yatırım ortamımız ve ekonomimiz güçlendikçe; Türkiye güçlenmeye devam edecek." ifadelerini kullanarak, yılın ilk altı ayında 723 bin 408 kişinin işe yerleştirilmesine aracılık edildiğini bildirdi.

1,2 milyondan fazla açık iş tespit edildi

Bakan Işıkhan'ın paylaştığı verilere göre aynı dönemde 390 bin 607 iş yeri ziyareti gerçekleştirildi. İş arayanlarla 1 milyon 665 bin 848 bireysel görüşme yapılırken, işverenlerin ihtiyaçları doğrultusunda 1 milyon 209 bin 372 açık iş tespit edildi.

Danışmanlık ve eğitim faaliyetleri sürdü

İŞKUR'un danışmanlık faaliyetleri kapsamında 1 milyon 320 bin 857 kişiye bireysel danışmanlık hizmeti sunuldu. Ayrıca 44 bin 651 kişi Aktif İşgücü Programlarından (KİPAP dahil) yararlanırken, 41 bin 958 kişi İş Kulüplerinden destek aldı. Eğitim kurumlarıyla iş birliği kapsamında ise 8 bin 451 eğitim kurumu ziyareti gerçekleştirildi.

"Hizmetlerimizin erişilebilirliğini artıracağız"

Bakan Işıkhan, vatandaşların kurumsal hizmetlere erişimini kolaylaştırmaya yönelik çalışmaların süreceğini belirterek, "Kurumsal hizmetlerimizin vatandaşlarımız tarafından erişilebilirliğini artırmaya yönelik adımlarımızı sürdüreceğiz." ifadelerini kullandı. İstihdamı artırmaya yönelik çalışmaların kararlılıkla devam edeceğini vurguladı.

Ankara'daki 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin önemine yakışır şekilde bütün güvenlik tedbirlerini önceden planladıklarını belirten Çiftçi, bu kapsamda 56 bin bin polis ve jandarmanın sahada etkin şekilde görev aldığını hatırlattı.

Çiftçi, güvenlik tedbirleri planlamasına aylar öncesinden başlandığını ifade ederek, "Ankara'nın çevresindeki illeri, birinci kuşak iller olarak kabul ettik. Hemen onu çevreleyen illeri ve liman şehirlerimizi ikinci kuşak olarak, sınır illerimizi de üçüncü kuşak iller olarak belirledik. Bir ay öncesinden istihbarat, siber suçlarla mücadele, terörle mücadele ekiplerimiz çalışmalarına başladı. 15 gün kala farklı bir faza geçtik, tedbirlerimizi daha da artırdık. Son 72 saatte tedbirlerimiz zaten zirve yaptı." dedi.

Bütün riskleri, olabilecek hadiseleri gözden geçirdiklerine vurgu yapan Çiftçi, "Bütün bu tedbirlerin neticesinde çok şükür herhangi bir sorun olmadan zirveyi kazasız, belasız ve sıyrıksız olarak atlattık. Ankaralılara da bu manada teşekkür ediyorum. Çünkü hayatın olağan akışının bazen sekteye uğradığı da oldu, kapattığımız yollar oldu. Bundan dolayı da Ankaralıların hoşgörüsüne sığınıyoruz." diye konuştu.

- "Bir kez daha tescillenmiş oldu"

Bakan Çiftçi, "Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliği ve NATO zirvesinin Ankara'da oluşu, bütün dünyanın gözünün burada olmasına dair neler söylersiniz?" sorusunu şöyle yanıtladı:

"Türkiye'nin büyük bir devlet olduğu bir kez daha tescillenmiş oldu. Yani herkes bunu kabul etti. İkinci bir şey, artık Cumhurbaşkanımızın da bir küresel lider olduğu bu NATO zirvesiyle beraber bir kez daha tescillenmiş oldu. Zaten küresel liderdi, bölgemizde çok aktif rol oynuyorduk. Bu manada güvenilir ülke pozisyonundaydı, barışçıl çabaları sürekli ülkemiz üretiyordu. Rusya-Ukrayna savaşında her iki tarafla görüşebilen ülke Türkiye'ydi, yani arabulucuydu. Yine Suriye krizinde de Cumhurbaşkanımız aktif rol aldı. Dolayısıyla Cumhurbaşkanımızın da küresel liderliğini perçinleyen, tartışmasız hale getiren bir zirve oldu."

- Aranan kişilerin yakalanması

36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında alınan güvenlik tedbirleri sırasında çeşitli suçlardan aranan kişilerin yakalanmasına ilişkin Çiftçi, "Güvenlik tedbirlerini artırınca, hapis cezası alıp da aranan şahıslar vardı, sahada aradığımız kişiler vardı. İfadeye gelmemekten dolayı, yani mahkeme ifadeye çağırmış, savcılık ifadeye çağırmış gelmemiş veya hakkında hapis cezası var, yakalanamamış bir türlü. Ankara'nın giriş çıkışlarında yapmış olduğumuz veya diğer birinci kuşak, ikinci kuşak, üçüncü kuşak illerde yapmış olduğumuz bu çalışmalarda 4 bin 412 şahsı da yakalamış olduk. Zirvenin bize böyle bir faydası daha oldu." dedi.

- "Tedbirler abartıldı mı?"

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, "Tedbirler abartıldı mı?" sorusu üzerine, "Abartmadık. Alınması gerektiği kadarıyla tedbir aldık." ifadesini kullandı.

Başka ülkelerde yapılan NATO zirvelerindeki alınan güvenlik önlemlerini de incelediklerini anlatan Çiftçi, Hollanda Lahey'de yapılan NATO zirvesinde 38 bin polisin görev aldığını belirterek, "Böyle önemli bir zirvede, dünyanın bütün gözlerinin olduğu, basın ordusunun takip ettiği bir zirvede, en küçük bir hadise ülkemizin güvenli ülke imajını da olumsuz yönde etkileyebilirdi. Dolayısıyla böyle bir şeye mahal vermemek için abartmadan, üzerimize düştüğü kadarıyla tedbir aldık. Onda da şükür ben başarılı olduğumuzu görüyorum." diye konuştu.

- "NATO zirvesiyle bu işin uzaktan yakından hiç alakası yok"

"Ankara'da zirve kapsamında sahipsiz köpekleri topladılar" paylaşımlarıyla ilgili değerlendirilmesi sorulan Çiftçi, zirve öncesinde Ankara Valiliğinin sahipsiz sokak hayvanlarıyla ilgili açıklamasını anımsatarak, "Sahipsiz sokak hayvanlarının 52 bin tanesinin toplandığını, artık hedef sayıya ulaşıldığını, sahipsiz sokak hayvanı kalmadığını Ankara'da ilan etti. Onun üzerine böyle bir tartışma başladı." ifadelerini kullandı.

Çiftçi, 15 Mart 2025 tarihi itibarıyla sahipsiz hayvanlarla ilgili sürecin başladığını anlatarak, "Bu, zirveye has bir şey değil. Bu tamamen kendi vatandaşımızın güvenliğine yönelik olarak, sokakların daha güvenli hale gelmesi için tamamen kendi çalışmamız. NATO'yla, NATO zirvesiyle bu işin uzaktan yakından hiç alakası yok." dedi.

Şu anda Türkiye'de, sahipsiz hayvanlarının yüzde 88'inin toplandığını dile getiren Çiftçi, şunları kaydetti:

"Yüzde 12'lik bir oran var. Hedefimiz de inşallah bu senenin sonuna kadar bütün sokak hayvanlarını toplamak, sokaklarımızı daha güvenli hale getirmek; çocuklarımız rahatlıkla parka, yaşlılar camiye gitsin, kadınlarımız sokaklarda rahatlıkla dolaşabilsin diye inşallah sene sonuna kadar bu problemi de çözmüş olacağız. Öbür yandan hayvanları da barınaklara almak suretiyle onların orada beslemelerini yapıyoruz, tedavilerini yapıyoruz, sahiplendirmelerini yapıyoruz. Sahiplenmek isteyenler varsa onları da güvenli ortamlarda tutuyoruz. Bu, hem insanımızın güvenliği hem de hayvan refahı açısından bulunmuş en güzel çözümlerden birisi."

(Sürecek)

Açıklanan bu oranla birlikte memur emeklileri, dul ve yetimlerin hesaplarına maaş derecelerine göre 13 bin 500 liraya kadar varan tutarlarda fark ödemesi gerçekleştirilecek.

GÖZLER SOSYAL GÜVENLİK KURUMU’NUN (SGK) TAKVİMİNDE

Yüzde 6,09'luk enflasyon farkının kesinleşmesinin ardından milyonlarca emekli, ödemelerin hangi tarihte hesaplara yatırılacağını araştırmaya başladı. Ödemelerin gerçekleştirilebilmesi için şu an Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) resmi ödeme takvimini ilan etmesi bekleniyor. Kurum tarafından yapılacak resmi duyurunun hemen akabinde, belirlenen maaş farkı tutarları hak sahiplerinin banka hesaplarına aktarılmaya başlanacak.

ÖDEMELERİN AY SONUNA DOĞRU YAPILMASI BEKLENİYOR

Emekliler için bir önceki dönemi kapsayan Ocak-Haziran dönemine ait enflasyon zam farkı ödemeleri 23 Ocak 2026 tarihinde hesaplara yatırılmıştı. Yeni dönemi kapsayan Temmuz-Aralık süreci için ise ödeme takviminin yine içinde bulunulan Temmuz ayının sonuna doğru netleşmesi öngörülüyor. Takvimin kesinleşmesiyle birlikte Temmuz ayının son günlerinde tüm hak sahiplerine kademeli olarak ödemelerin ulaştırılması bekleniyor.

Maaş gruplarına ve alınan aylık tutarlarına göre sıralı olarak hesaplanan bu farklar, emeklilerin Temmuz ayı içerisinde alacağı ek gelir desteğini oluşturacak.

İnşaat maliyet endeksi yıllık %29,84 arttı, aylık %1,87 arttı

İnşaat maliyet endeksi, 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre %1,87 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre %29,84 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi %1,77 arttı, işçilik endeksi %2,04 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi %28,62 arttı, işçilik endeksi %32,00 arttı.

İnşaat maliyet endeksi yıllık değişim oranı(%), Mayıs 2026

Bina inşaatı maliyet endeksi yıllık %28,56 arttı, aylık %1,96 arttı

Bina inşaatı maliyet endeksi, bir önceki aya göre %1,96 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre %28,56 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi %2,08 arttı, işçilik endeksi %1,75 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi %26,93 arttı, işçilik endeksi %31,34 arttı.

Bina inşaatı maliyet endeksi yıllık değişim oranı(%), Mayıs 2026

Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi yıllık %34,06 arttı, aylık %1,60 arttı

Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi, bir önceki aya göre %1,60 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre %34,06 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi %0,85 arttı, işçilik endeksi %3,08 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi %33,91 arttı, işçilik endeksi %34,34 arttı.

Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi yıllık değişim oranı(%), Mayıs 2026

İnşaat maliyet endeksi yıllık değişim oranları(%), Mayıs 2026

İnşaat maliyet endeksi aylık değişim oranları(%), Mayıs 2026

- BES'ten emekli sayısı 487 bin 118'e çıktı

AA muhabirinin Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) verilerinden derlediği bilgilere göre, bu yılın ilk yarısı itibarıyla BES'teki katılımcı sayısı 10 milyon 304 bin 546 oldu.

Söz konusu dönemde katılımcıların fon tutarı ile devlet katkısı fon tutarının toplam büyüklüğü 2 trilyon 248 milyar 252,7 milyon lira oldu. BES'ten emekli olan kişi sayısı da 487 bin 118’e ulaştı.

OKS tarafında ise çalışan fon tutarı ile devlet katkısı fon tutarının toplamıyla hesaplanan OKS'nin toplam büyüklüğü de yılın ilk 6 ayı itibarıyla 153 milyar 229 milyon lirayı buldu. Aynı dönemde OKS'deki katılımcı sayısı 7 milyon 747 bin 928 oldu.

Böylece, BES ve OKS’de toplam fon büyüklüğü yılın ilk yarısında 2 trilyon 401 milyar 481,7 milyon liraya ulaşırken, toplam katılımcı sayısı 18 milyon 52 bin 474 olarak kayıtlara geçti. Toplam fonun 2 trilyon 116 milyar 113 milyon lirasını katılımcı fonları, 285 milyar 368,7 milyon lirasını ise devlet katkısı fon tutarı oluşturdu.

- Yılın ilk yarısında havuza 116 binden fazla yeni katılımcı dahil oldu

2025 yılını BES, OKS ve iki sistemdeki devlet katkıları toplamda 2 trilyon 163 milyar 164,7 milyon lira fon büyüklüğü ve 17 milyon 935 bin 495 katılımcı ile tamamlamıştı.

BES ve OKS'deki katılımcıların fon tutarında, devlet katkısı fon tutarları da dikkate alındığında 2025 yıl sonundan 30 Haziran 2026'ya kadar geçen 6 ayda 238 milyar 317 milyon liralık ve yüzde 11’lik artış görüldü.

Aynı dönemde BES havuzundaki toplam katılımcı sayısındaki artış 116 bin 979, artış oranı ise yüzde 0,7 oldu.

- 1,7 milyonu aşkın çocuk BES kumbarasında 100 milyar liradan fazla birikim yaptı

Türkiye'de Haziran 2021'de hayata geçirilen ve 18 yaş altı çocukların gönüllü sisteme dahil olması amaçlanan uygulama büyümeye devam ediyor.

Yılın ilk yarısı itibarıyla 18 yaş altı katılımcıların fon büyüklüğü 100 milyar 713,9 milyon lira oldu. Fon tutarının 80 milyar 611,5 milyon lirasını katılımcıların biriktirdiği fonlar oluştururken devlet katkısı fon tutarı 20 milyar 102,4 milyon lira olarak gerçekleşti.

Sistemde 1 milyon 718 bin 943 çocuk bulunurken sözleşmenin yürürlük tarihi itibarıyla en çok katılım 170 bin 105 ile sıfır yaşta görüldü.

31 Aralık 2025'ten 30 Haziran 2026'ya kadar geçen sürede 18 yaş altı uygulamasındaki katılımcı sayısı 77 bin 961 artarken fon büyüklüğü devlet katkısı dahil 15 milyar 730,5 milyon lira artış kaydetti.

Türkiye, nüfus büyüklüğüne göre 194 ülke arasında 18. sırada yer aldı

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından, 1989 yılında dünya nüfusunun 5 milyar insana ulaştığı tarih olan "11 Temmuz 1987" tarihi "Dünya Nüfus Günü" olarak kabul edilmiştir. Bu özel günde Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) tarafından her yıl nüfusun önemli konularına dikkat çekilerek nüfus ve kalkınma konularında farkındalık oluşturmaya yönelik çalışmalar yapılmaktadır. Dünya nüfusunun 1999 yılında 6 milyara, 2011 yılında 7 milyara ve 2022 yılında 8 milyara ulaştığı tahmin edilmiştir.

Birleşmiş Milletler nüfus tahminlerine göre 2025 yıl ortası için dünya nüfusunun 8 milyar 231 milyon 613 bin 70 kişi olduğu tahmin edildi. Bu tahminlerine göre en fazla nüfusa sahip ülke, 1 milyar 463 milyon 865 bin 525 kişi ile Hindistan olurken, bu ülkeyi 1 milyar 416 milyon 96 bin 94 kişi ile Çin, 347 milyon 275 bin 808 kişi ile Amerika Birleşik Devletleri izledi. Bu üç ülke dünya toplam nüfusunun %39,2'sini oluşturdu.

Türkiye, 86 milyon 92 bin 168 kişi ile 194 ülke arasında 18. sırada yer alırken, dünya toplam nüfusunun %1,0'ını oluşturdu.

Nüfusun en yüksek olduğu ilk 20 ülke, 2025

Kaynak: Birleşmiş Milletler, Dünya Nüfus Beklentileri, 2025
TÜİK, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi, 2025
Türkiye hariç yıl ortası nüfuslardır.

Çocuk nüfus oranının en yüksek olduğu ülke Orta Afrika Cumhuriyeti oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam nüfusları içindeki 0-17 yaş grubu çocuk nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip olan ülke, %56,2 ile Orta Afrika Cumhuriyeti oldu. Bu ülkeyi %53,3 ile Nijer ve %53,0 ile Somali izledi. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülke, %12,9 ile Güney Kore oldu. Bu ülkeyi %14,0 ile Japonya, %14,4 ile Singapur izledi.

Çocuk nüfus oranı dünya ortalaması, 2025 yılında %29,3 oldu. Türkiye'deki çocuk nüfus oranının %24,8 ile dünya çocuk nüfus ortalamasının altında kaldığı görüldü.

Çocuk nüfus oranının en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Türkiye'nin çocuk nüfus oranının Avrupa Birliği üye ülkelerinden yüksek olduğu görüldü

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin çocuk nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip olan ülkelerin sırasıyla %22,3 ile İrlanda, %20,3 ile İsveç ve %19,9 ile Fransa olduğu görüldü. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülkeler ise sırasıyla %14,6 ile İtalya, %15,5 ile Malta ve %15,6 ile Portekiz oldu.

Türkiye'nin çocuk nüfus oranının %24,8 ile AB üyesi 27 ülkenin çocuk nüfus oranlarından daha yüksek olduğu görüldü.

Çocuk nüfus oranının AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Genç nüfus oranının en yüksek olduğu ülke Güney Sudan oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam nüfusları içindeki 15-24 yaş grubu genç nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek genç nüfus oranına sahip olan ülke, %23,3 ile Güney Sudan oldu. Bu ülkeyi %23,1 ile Suriye, %22,5 ile Orta Afrika Cumhuriyeti izledi. Genç nüfus oranının en düşük olduğu ülke, %8,8 ile Monako oldu. Bu ülkeyi %9,1 ile Malta, %9,5 ile Almanya izledi.

Genç nüfus oranı dünya ortalaması, 2025 yılında %15,6 oldu. Türkiye'nin genç nüfus oranının %14,8 ile dünya genç nüfus ortalamasının altında olduğu görüldü.

Genç nüfus oranının en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Türkiye'nin genç nüfus oranının Avrupa Birliği üye ülkelerinden yüksek olduğu görüldü

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin genç nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek genç nüfus oranına sahip olan ülkelerin sırasıyla %13,5 ile İrlanda, %12,5 ile Fransa, %12,0 ile Danimarka olduğu görüldü. En düşük genç nüfus oranına sahip olan ülkelerin ise sırasıyla %9,1 ile Malta, %9,5 ile Almanya, %9,9 ile Bulgaristan, Slovakya, Slovenya ve Avusturya olduğu görüldü.

Türkiye'nin genç nüfus oranının %14,8 ile AB üyesi 27 ülkenin genç nüfus oranlarından daha yüksek olduğu görüldü.

Genç nüfus oranının AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Yaşlı nüfus oranının en yüksek olduğu ülke Monako oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam nüfusları içindeki 65 ve daha yukarı yaştaki yaşlı nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek yaşlı nüfus oranına sahip olan ülke, %36,0 ile Monako oldu. Bu ülkeyi %30,0 ile Japonya, %25,1 ile İtalya izledi. Yaşlı nüfus oranının en düşük olduğu ülke, %1,7 ile Katar oldu. Bu ülkeyi %1,8 ile Birleşik Arap Emirlikleri, %2,0 ile Zambiya izledi.

Yaşlı nüfus oranı dünya ortalaması, 2025 yılında %10,4 oldu. Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının %11,1 ile dünya yaşlı nüfus ortalamasının hemen üzerinde olduğu görüldü.

Yaşlı nüfus oranının en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının Avrupa Birliği üye ülkelerinden düşük olduğu görüldü

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin yaşlı nüfus oranları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek yaşlı nüfus oranına sahip olan ülkelerin sırasıyla %25,1 ile İtalya, %24,9 ile Portekiz ve %24,4 ile Yunanistan olduğu görüldü. En düşük yaşlı nüfus oranına sahip olan ülkelerin ise sırasıyla %14,9 ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, %15,8 ile Lüksemburg, %16,2 ile İrlanda olduğu görüldü.

Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının %11,1 ile AB üyesi 27 ülkenin yaşlı nüfus oranlarından daha düşük olduğu görüldü.

Yaşlı nüfus oranının AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Toplam doğurganlık hızının en yüksek olduğu ülke 5,94 çocuk ile Çad oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam doğurganlık hızları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek toplam doğurganlık hızına sahip olan ülke, 5,94 çocuk ile Çad oldu. Bu ülkeyi 5,91 çocuk ile Somali ve 5,90 çocuk ile Kongo Demokratik Cumhuriyeti izledi. Toplam doğurganlık hızının en düşük olduğu ülke, 0,75 çocuk ile Güney Kore oldu. Bu ülkeyi 0,96 çocuk ile Singapur ve 1,00 çocuk ile Ukrayna izledi.

Toplam doğurganlık hızı dünya ortalaması, 2025 yılında 2,24 çocuk oldu. Türkiye'nin toplam doğurganlık hızının 1,42 çocuk ile dünya ortalamasının altında kaldığı görüldü.

Toplam doğurganlık hızının en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Toplam doğurganlık hızının en yüksek olduğu AB ülkesi 1,74 çocuk ile Bulgaristan oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin toplam doğurganlık hızları incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek toplam doğurganlık hızına sahip olan ülke, 1,74 çocuk ile Bulgaristan oldu. Bu ülkeyi 1,71 çocuk ile Romanya ve 1,64 çocuk ile Fransa izledi. Toplam doğurganlık hızının en düşük olduğu ülke, 1,11 çocuk ile Malta oldu. Bu ülkeyi 1,21 çocuk ile İtalya, 1,22 çocuk ile Litvanya izledi.

Toplam doğurganlık hızının AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke Monako oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre 2025 yılı için doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya genelinde 73,5 yıl, erkekler için 70,9 yıl ve kadınlar için 76,2 yıl olduğu görüldü.

Ülkelerin 2025 yılı için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 84,7 yıl ile Monako oldu. Bu ülkeyi 84,4 yıl ile San Marino ve 82,4 yıl ile Avustralya, Andorra ve Birleşik Arap Emirlikleri izledi. Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 53,5 yıl ile Çad oldu. Bu ülkeyi 54,5 yıl ile Nijerya ve 54,9 yıl ile Güney Sudan izledi.

Türkiye'nin erkekler için 75,5 yıl olan doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya ortalamasından yüksek olduğu görüldü.

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu AB ülkesi İtalya oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin erkekler için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, erkekler için 2025 yılı doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 81,9 yıl ile İtalya oldu. Bu ülkeyi 81,8 yıl ile İsveç ve 81,7 yıl ile Malta izledi. Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 71,6 yıl ile Litvanya oldu. Bu ülkeyi 71,9 yıl ile Letonya, 72,5 yıl ile Bulgaristan izledi.

Erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke Monako oldu

Ülkelerin 2025 yılı için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 88,7 yıl ile Monako oldu. Bu ülkeyi 88,0 yıl ile Japonya ve 87,4 yıl ile Güney Kore izledi. Doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 55,1 yıl ile Nijerya oldu. Bu ülkeyi 57,4 yıl ile Çad ve 59,8 yıl ile Orta Afrika Cumhuriyeti izledi.

Türkiye'nin kadınlar için 80,7 yıl olan doğuşta beklenen yaşam süresinin dünya ortalamasından yüksek olduğu görüldü.

Kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek ve en düşük olduğu 10 ülke, 2025

Kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu AB ülkesi İspanya oldu

Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre AB üyesi 27 ülkenin kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süreleri incelendiğinde, kadınlar için 2025 yılı doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke, 86,6 yıl ile İspanya oldu. Bu ülkeyi 86,3 yıl ile Fransa, 86,0 yıl ile İtalya izledi. Doğuşta beklenen yaşam süresinin en düşük olduğu ülke, 79,5 yıl ile Bulgaristan oldu. Bu ülkeyi 79,8 yıl ile Romanya ve 80,5 yıl ile Macaristan izledi.

Kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin AB üye ülkeleri ile karşılaştırması, 2025

Buna göre, ihracat beklenti endeksi, bu dönemde bir önceki çeyreğe göre 2,4 puan arttı. Yılın ikinci çeyreğinde 99,1 olan endeks, üçüncü çeyrekte 101,5 seviyesine yükseldi.

Endeks, geçen yılın aynı dönemine göre ise 4 puan azalış gösterdi.

Söz konusu endeksi, bir önceki çeyreğe göre gelecek 3 aya ilişkin ihracat beklentisi, ihracat sipariş beklentisi ve son 3 aya ilişkin ihracat sipariş düzeyi artış yönünde, şu anda kayıtlı ihracat sipariş düzeyine ilişkin değerlendirmeler ise azalış yönünde etkiledi.

- İthalat beklenti endeksi

Bu yılın üçüncü çeyreğine ilişkin ithalat beklenti endeksi de bir önceki çeyreğe göre 2,2 puan azalarak 102,7 seviyesinde gerçekleşti. Endeks geçen yılın aynı dönemine göre ise 12,1 puan azaldı.

Endekse, bir önceki çeyreğe kıyasla gelecek 3 aya ilişkin birim fiyatı beklentisi ve şu anda kayıtlı ithalat sipariş düzeyi azalış, gelecek 3 aya ilişkin ithalat beklentisi ve son 3 aydaki ithalat sipariş düzeyine yönelik değerlendirmeler ise artış yönünde etki etti.

MOTORİNE YENİ ZAM

Küresel piyasalarda yaşanan gelişmeler motorine yeni bir zammı gündeme getirdi. Bu gece yarısından geçerli 3,08 TL zam bekleniyor. Sektör temsilcileri, bu tutarın pompaya zam olarak yansıyacağını söyledi.

Kaynaklar, bunun bir haftalık sürede üçüncü zam olacağına işaret ederek, "Motorine, salı gününden geçerli 1 TL 31 kuruş, çarşamba 76 kuruş zam yapıldı. Bu gece de 3,08 TL zam yapılacak. Bir haftada 5 TL 15 kuruşluk artış söz konusu olacak“ dedi.

Kaynaklar, benzine şu aşamada bir zam görünmediğini söyledi.

Merkez ve taşra teşkilatı ile eğitim kurumlarında yürütülen iş ve işlemler sırasında öğrenci, veli, öğretmen, personel ve diğer ilgililere ait kişisel verilerin işlendiği belirtilen yazıda, verilerin Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ve ilgili mevzuata uygun şekilde korunmasının önemine dikkat çekildi.

Yazıda, kişisel verilerin yalnızca görev ve hizmet gerekleri doğrultusunda, belirli ve meşru amaçlarla işlenmesi, işlenen verilerin yapılan işlemle sınırlı olması, gereğinden fazla veri alınmaması, verilerin güncelliğinin korunması ve yetkisiz kişilerin erişimine karşı gerekli tedbirlerin uygulanması gerektiği bildirildi.

Bu kapsamda alınacak tedbirler doğrultusunda, okul, kurum ve birimlere ait internet siteleri, sosyal medya hesapları ve çevrim içi platformlarda kişisel verilerin yer aldığı içerikler kamuya açık şekilde paylaşılamayacak.

- Duyuru ve paylaşımlarda kişisel veri içermeyen yöntemler kullanılacak

Öğrenci sınıf listeleri, öğrenci numaraları, T.C. kimlik numaraları, sınav listeleri, devamsızlık ve başarı bilgileri, sağlık bilgileri, disiplin bilgileri, veli bilgileri, personel iletişim bilgileri ile öğrenci ve personele ait fotoğraf, video ve benzeri içerikler, okul ve kurum internet siteleri, sosyal medya hesapları veya çevrim içi platformlarda yayımlanamayacak.

Söz konusu platformlarda daha önce yayımlanmış olan ve kişisel veri içeren liste, belge, fotoğraf, video, duyuru ile dosyalar, okul veya kurum müdürlüklerince gözden geçirilecek, kişisel verilerin yer aldığı içerikler kamuya açık erişimden kaldırılacak.

Eğitim öğretim faaliyetleri kapsamında, fotoğraf ve video çekimi veya paylaşımı yapılması gereken durumlarda çekim ve paylaşım amacı, paylaşım yapılacak ortam, saklama süresi ve kimlerin erişebileceği önceden belirlenecek.

Öğrencilere ait görüntülerin paylaşımında hassasiyet gösterilecek, duyuru ve paylaşımlarda kişisel veri içermeyen yöntemler kullanılacak, kişisel veri işlenmesini gerekli kılan durumlar ise KVKK ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilecek.

- Yetkisiz işlemlere yönelik idari ve hukuki süreç yürütülecek

Okul yöneticileri, öğretmenler ve ilgili personel, kişisel verilerin korunması ve bilgi güvenliği farkındalığının artırılması amacıyla, Öğretmen Bilişim Ağı (ÖBA) platformundaki "Eğitim Kurumlarında Kişisel Verilerin Korunması Eğitimi Kursu" ile "Bilgi Güvenliği Farkındalık Eğitimi Kursu"na katılmaya teşvik edilecek.

Ayrıca, Bakanlık sistemlerine erişimin sağlandığı kullanıcı adı, parola, doğrulama kodu ve benzeri erişim bilgilerinin üçüncü taraflarla paylaşılmaması, yetkisiz üçüncü parti yazılım, bot, makro, otomasyon aracı, tarayıcı eklentisi, yetkisiz entegrasyon, veri çekme veya veri aktarma aracı ve benzeri uygulamaların kullanılmaması gerekiyor.

Söz konusu yazılımlara kullanıcı adı, parola ve doğrulama bilgilerinin girilmemesi ve Bakanlık sistemleri üzerinden yetkisiz şekilde toplu veri alma, veri aktarma veya işlem yapma girişiminde bulunulmaması önem taşıyor.

Bakanlık bilgi sistemlerinde yetkisiz erişim, yetkisiz veri işleme, veri aktarımı, parola paylaşımı veya yetkisiz üçüncü parti yazılım kullanımının tespit edilmesi halinde idari ve hukuki süreçler yürütülecek.

Kişisel veri ihlali, yetkisiz erişim, yanlış kişiye veri gönderimi, şüpheli yazılım kullanımı, parola paylaşımı, web sitesinde kişisel veri yayımlanması durumlarının ise okul veya kurum yöneticisine ve bağlı bulunulan birime bildirilmesi gerekecek.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.30 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 0,2 azalarak 77,87 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 73,28 dolardan alıcı buldu.

ABD Başkanı Donald Trump'ın dün İran'la müzakerelerin sona erdiğini açıklamasıyla gün içinde yüzde 8,7 yükselerek 80,59 doları test eden Brent petrolün varil fiyatı, güçlü yükselişin ardından gelen kar realizasyonlarının etkisiyle kısmi geri çekildi.

Trump'ın müzakere kapısını kapatması ve Washington'ın İran petrolüne yönelik yaptırımları yeniden sıkılaştırması, küresel petrol arzının daralabileceği beklentilerini güçlendirerek fiyatları yukarı yönlü destekleyen başlıca unsurlar arasında yer aldı.

Ankara'daki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi öncesinde konuşan Trump, İran'la yeni bir anlaşma ihtimalini reddederek, "Benim için bu konu kapandı. Artık onlarla anlaşmak istemiyorum." dedi.

ABD'li müzakerecilerle görüşeceğini de belirten Trump, "Bana kalırsa, onlarla uğraşmak sadece zaman kaybı, onlar yalancılar. Bir anlaşma yaparız ve eğer onunla bir anlaşma yaparsam, bir anlaşmamız olur." diye konuştu.

Öte yandan, ABD Hazine Bakanlığına bağlı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC), Hürmüz Boğazı'nda petrol tankerlerine yönelik saldırıların ardından İran petrolünün satışına izin veren genel lisansı iptal etti. OFAC, lisans kapsamındaki işlemlerin sonlandırılması için 17 Temmuz'a kadar geçiş süresi tanınacağını açıkladı.

Bunun yanı sıra ABD yönetiminin İran'a yönelik askeri operasyonlarının kapsamını genişletmesi de arz endişelerini artırarak fiyatları destekledi.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), dün İran'a ait yaklaşık 90 askeri hedefe yönelik hava saldırısı düzenlendiğini açıkladı. Açıklamada, hava savunma sistemleri, kıyı gözetleme unsurları, füze ve insansız hava aracı depoları, deniz kuvvetlerine ait unsurlar ile askeri lojistik altyapısının hedef alındığı belirtildi.

CENTCOM ayrıca, 7 Temmuz'da gerçekleştirilen ilk saldırı dalgasında yaklaşık 80 askeri hedefin vurulduğunu, bunlar arasında İran Devrim Muhafızları Ordusu'na ait 60'tan fazla sürat teknesinin de bulunduğunu bildirdi.

Operasyonların, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırılarının ardından düzenlendiği ifade edilirken, ABD güçlerinin bölgede yüksek hazırlık seviyesinde bulunduğu ve gerekmesi halinde yeni operasyonlar düzenlenebileceği mesajı verildi.

İran'ın ABD saldırılarına yanıtı ise sert oldu. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, "ABD'liler, onlara ezici bir karşılık vereceğimizi ve dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar güvenliklerini ellerinden alacağımızı bilmeli." dedi.

İsrail de ABD'nin saldırılarının ardından olası İran ve Lübnan misillemelerine karşı alarma geçti.

İsrail basınında yer alan haberlere göre, İsrail ordusu da ABD'nin İran'a yönelik saldırılarının ardından Tahran veya Lübnan'dan gelebilecek olası misillemelere karşı hava savunma sistemlerini ve askeri hazırlıklarını en üst seviyeye çıkardı.

Uzmanlar, Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilimin yeniden yükselmesinin ve ABD ile İran arasındaki askeri tansiyonun artmasının, küresel petrol arzına ilişkin risk primini yükselterek fiyatları desteklediğini belirtiyor.

- Fed'in sıkı para politikası beklentisi yükselişi sınırlıyor

Öte yandan, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) para politikasına ilişkin beklentiler de fiyatlar üzerinde etkili oluyor.

Dün yayımlanan Fed tutanakları, banka yetkililerinin çoğunun, yapay zeka kaynaklı güçlü talep, Orta Doğu'daki savaş veya tarife etkileri nedeniyle enflasyonun yüksek seyretmeye devam etmesi halinde faiz artırılmasının gerekli olabileceğini belirttiğini gösterdi.

Daha sıkı para politikasının ekonomik aktiviteyi ve yakıt talebini yavaşlatabileceği beklentisi de petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırlayan unsurlar arasında yer alıyor.

Brent petrolde teknik olarak 75,56 doların destek, 80,12 doların ise direnç bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Dolar/TL, saat 09.20 itibarıyla yüzde 0,1 artışla 46,8750 seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalarda avro/TL önceki kapanışının yüzde 0,4 üzerinde 53,7000'den, sterlin/TL ise yüzde 0,3 primle 62,9880'den işlem görüyor.

Orta Doğu'da yeniden tırmanan gerilimin enflasyon endişelerini artırması ve ABD Merkez Bankasının (Fed) toplantı tutanaklarında yetkililerin "şahin" adımlar gerektirebilecek risklere dikkati çekmesi varlık fiyatları üzerinde etkili oluyor.

ABD ile İran arasındaki karşılıklı askeri hamleler Orta Doğu'da barış ikliminin kalıcılığının sorgulanmasına yol açıyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile ateşkesin bittiğini belirterek, "Artık onlarla anlaşmak istemiyorum." ifadesini kullanmasıyla piyasalarda artan tedirginlikler, ABD güçlerinin İran'a yönelik yeni bir saldırı düzenlemesiyle üst seviyeye taşındı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), yaklaşık 90 askeri hedefi vurarak "İran'a karşı ek bir saldırı turunu tamamladığını" duyurdu.

Diğer yandan Trump, kısa süre önce yaptığı açıklamada İran'ın ABD ile bir anlaşma yapmayı "çok istediğini" belirtti. Söz konusu gelişme jeopolitik kaygıları bir nebze azalttı. Ancak jeopolitik risklerin tam anlamıyla ortadan kalkmaması riskli varlıklar tarafında baskı oluşturuyor.

Bu gelişmelerle dolar endeksi 100 seviyesinin üstünde tutunarak güçlü kalmayı sürdürürken, bugün gelişmiş para birimleri karşısında dolar sınırlı da olsa değer kaybetti.

- Fed, Orta Doğu'daki savaşın etkilerini takip ediyor

Öte yandan dün yayımlanan Fed tutanakları, banka yetkililerinin çoğunun, yapay zeka kaynaklı güçlü talep, Orta Doğu'daki savaş veya tarife etkileri nedeniyle enflasyonun yüksek seyretmeye devam etmesi halinde faiz artırılmasının gerekli olabileceğini belirttiğini gösterdi.

Tutanaklarda, tüm yetkililerin son toplantıda politika faizinin mevcut aralığının korunmasını desteklediği bildirildi. Ayrıca tutanaklarda, bazı yetkililerin yapay zeka kaynaklı güçlü talebin enflasyonu yüksek tutabilecek etmenler arasında yer aldığı görüşünü savunduğu bildirildi.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt dışında ise ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvuruları ve ikinci el konut satışlarının takip edileceğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump ile yoğun görüşmeler yürüttüklerini ve F-35'lerin Türkiye'ye satışını engellemek için "hem açıktan hem perde arkasında çok sıkı çalıştıklarını" söyleyen Smotrich, "Erdoğan'ın oyunun kurallarını değiştirecek silahlara erişimine izin verilmemelidir." ifadelerini kullandı.

Öte yandan Smotrich, "Erdoğan çok tehlikeli bir adam. Türkiye, bugünkü durumuyla İsrail için çok önemli bir tehdittir." iddiasında da bulundu.

Ankara'da 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi devam ederken, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'nin F-35 programına dönüşüne işaret eden açıklamaları, Tel Aviv yönetimi tarafından endişeyle karşılanmıştı.

İsrail Başbakanı Netanyahu, ABD basınına verdiği röportajlarla bu endişesini dile getirirken, Dışişleri Bakanı Gideon Saar da buna açıkça karşı olduklarını ve bölgede ABD'nin İsrail'in "niteliksel askeri üstünlüğünü" koruması gerektiğini savunmuştu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), yaklaşık 90 askeri hedefi vurarak "İran'a karşı ek bir saldırı turunu tamamladığını" duyurdu.

Diğer yandan Trump, kısa süre önce yaptığı açıklamada İran'ın ABD ile bir anlaşma yapmayı "çok istediğini" belirtti. Söz konusu gelişme jeopolitik kaygıları bir nebze azalttı.

Ancak jeopolitik risklerin tam anlamıyla ortadan kalkmamasının fiyatlamalar üzerindeki negatif etkileri belirginleşmeye devam ederken gerilimler sonucu petrol fiyatlarında hızlı yükselişler görüldü. Brent petrolün varil fiyatı dün 22 Haziran'dan bu yana ilk kez 80 doları gördü.

Dünya enerji piyasaları açısından petrol tedarikinin en kritik güzergahlarından biri olan Hürmüz Boğazı'ndan geçen tanker sayısındaki sert düşüş dikkati çekti. Önceki gün 14 tankerin geçiş yaptığı boğazdan dün yalnızca 7 tankerin geçmesi, bölgedeki artan jeopolitik risklerin enerji taşımacılığı üzerindeki etkisini ortaya koydu.

Analistler, piyasalarda birkaç farklı platform üzerinden boğazdaki gemi hareketliliğinin takip edildiğini belirterek, bazı gemilerin sinyalizasyon sistemlerini kapatarak seyretmesi nedeniyle tanker geçiş verilerinin farklılık gösterebileceğini ifade etti.

Öte yandan dün yayımlanan Fed tutanakları, banka yetkililerinin çoğunun, yapay zeka kaynaklı güçlü talep, Orta Doğu'daki savaş veya tarife etkileri nedeniyle enflasyonun yüksek seyretmeye devam etmesi halinde faiz artırılmasının gerekli olabileceğini belirttiğini gösterdi.

Tutanaklarda, tüm yetkililerin son toplantıda politika faizinin mevcut aralığının korunmasını desteklediği bildirildi. Ayrıca tutanaklarda, bazı yetkililerin yapay zeka kaynaklı güçlü talebin enflasyonu yüksek tutabilecek etmenler arasında yer aldığı görüşünü savunduğu bildirildi.

Bu arada Uluslararası Para Fonu (IMF), Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nu güncelledi. Fon küresel ekonomik büyüme tahminini bu yıl için yüzde 3,1'den yüzde 3'e düşürdü. IMF Raporu'nda Türkiye ekonomisinin bu yıl yüzde 2,9, gelecek yıl yüzde 3,6 büyümesinin beklendiği bildirildi.

- Altının onsu düşüşünü 3. işlem gününe taşıdı

Bu gelişmelerle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi 2 baz puan yükselişle yüzde 4,58'e çıkarken, yeni işlem gününde yatay seyrediyor.

Yükselen petrol fiyatlarının enflasyon korkularını körüklemesiyle merkez bankalarına yönelik şahin duruş beklentilerinin pekişmesi altının ons fiyatında baskı unsuru olarak öne çıkıyor. Altının onsu dün yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 77 dolara indi ve gerilemesini 3. işlem gününe taşıdı. Altının onsu yeni işlem gününde de yüzde 0,3 değer kaybıyla 4 bin 67 dolardan alıcı buluyor.

Dolar endeksi ise 100,9 seviyesinde yatay seyrederken Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,5 düşüşle 78,6 dolarda bulunuyor. Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,28 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,09 düştü. Nasdaq endeksi yüzde 0,2 yükseldi. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Avrupa borsaları negatif seyretti

Avrupa borsaları dün Orta Doğu'da gerilimlerin daha fazla tırmanabileceği endişeleriyle satıcılı seyretti.

Trump'ın açıklamaları Avrupa borsalarında risk iştahını bozdu. Petrol fiyatlarındaki yükselişler enflasyon riskleriyle bölge piyasalarındaki düşüşlerde etkili oldu. Artan petrol fiyatları enerji şirketleri hisselerini destekledi.

Öte yandan Trump'ın İspanya'ya yönelik "Artık herhangi bir ticari iş yapmak istemiyoruz." açıklaması sonrası İspanya'da IBEX 35 endeksi düşüşlerde öncü oldu. Bölge tahvil faizlerinde artış görülürken, İngiltere Merkez Bankasını (BoE) yıl sonuna kadar 1 kez faiz artışı yapacağına yönelik beklentiler güçlendi.

Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,66, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 2,18, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 2,23 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,22 düştü. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Asya borsaları Japonya hariç negatif seyrediyor

Asya tarafında Japonya hariç satış ağırlıklı bir seyir izlenirken yarı iletken sektöründeki toparlanma eğilimi dikkati çekiyor.

Analistler, yapay zeka şirketi OpenAI'ın yeni modellerini kullanıma sunmaya hazırlanmasının, bu alandaki gelişmelerin hız kesmeden sürdüğünü gösterdiğini ve yatırımcı ilgisinin canlı kalmasına katkı sağladığını belirtti.

Öte yandan bölgede bugün açıklanan verilere göre Çin'de enflasyon haziranda yıllık bazda yüzde 1 ile beklentilerin altında gerçekleşti. Ülkede Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise yüzde 4,1 ile tahminlere paralel artış kaydetti.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,4 yükselirken Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,73, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,15 ve Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 0,81 geriledi.

- Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan zirveye ilişkin mesaj

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,12 değer kaybederek 14.189,96 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,33 yükseldi.

Dolar/TL dünü 46,8450'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 46,8710'dan işlem görüyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye'nin ev sahipliğinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin ardından basın toplantısı düzenledi. Erdoğan, "Zirveye tüm müttefikler lider düzeyinde iştirak etti. Bunu Türkiye'ye duyulan güvenin ve diplomasimizin saygınlığının yeni bir ispatı olarak görüyoruz." dedi.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt dışında ise ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvuruları, 2. el konut satışları, Almanya'da dış ticaret dengesinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.100 ve 14.000 puanın destek, 14.250 ve 14.300 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Japonya, haziran ayı Makine Siparişleri

09.00 Almanya, mayıs ayı Ticaret Dengesi

14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri

15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları

17.00 ABD, haziran ayı ikinci el konut satışları

Bugün saat 08.00 itibarıyla başlaması beklenen yerel kuvvetli ve gök gürültülü sağanağın saat 18.00'e kadar İstanbul'un farklı bölgelerinde metrekareye 10 ila 20 kilogram arasında yağış bırakması öngörülüyor.

Hafta boyunca 30-32 derece aralığında seyreden sıcaklıkların ise yarın mevsim normallerinin altına gerileyip 27 dereceye kadar düşeceği tahmin ediliyor.

Rodriguez, depremlerde hayatını kaybedenlerin sayısının 126 artarak 3 bin 811'e yükseldiğini, yaralı sayısının ise 16 bin 740 olduğunu açıkladı.

Çifte deprem nedeniyle 17 bin 907 kişinin evsiz kaldığını ifade eden Rodriguez, Venezuela'da şu anda 4 bin 388 uluslararası arama kurtarma görevlisinin bulunduğunu, silahlı kuvvetler, polis, belediye, itfaiye ve sivil savunma ekipleriyle birlikte toplam 30 bin 76 personelin sahada görev yaptığını söyledi.

Eğitim Bakanı Hector Rodriguez de yaptığı açıklamada, en az 16 bin 686 kişinin Venezuela hükümeti tarafından kurulan 87 geçici barınma merkezinde kaldığını duyurdu.

- Türkiye'nin Venezuela'ya desteği

Türk Kızılay, depremden en çok etkilenen La Guaira'nın Playa Grande bölgesinde kurulan çadır kampta, Venezuela Kızılhaçı ile işbirliğinde 500 hijyen paketini ihtiyaç sahiplerine dağıtmıştı.

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) da deprem felaketinden etkilenen Venezuela'ya çok sayıda ekipman ve insani yardım desteğinde bulunmuştu.

- Venezuela'da 2 büyük deprem meydana gelmişti

ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), 24 Haziran'da Venezuela'da 39 saniye arayla 7,2 ve 7,5 büyüklüğünde 2 deprem meydana geldiğini bildirmişti.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP), 26 Haziran'daki açıklamasında, depremlerin doğrudan yol açtığı fiziksel hasarın maliyetini 6,7 milyar dolar olarak hesaplamıştı.

Arama kurtarma çalışmalarının sürdüğü ülkede, ölü ve yaralı sayısının artmasından endişe ediliyor.

Mesajında, Kur'an-ı Kerim'in Bakara Suresi 194. ayetini alıntılayan Rızai, "Saldırgan düşman ve işbirlikçileri şiddetle cezalandırılacak." ifadesine yer verdi.

Mektupta, "BM Şartı'nı ve uluslararası yükümlülüklerini açıkça ihlal eden ABD'nin, İran'ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne karşı bir kez daha yaygın askeri saldırılar başlattığı" kaydedildi.

Söz konusu saldırıların BM Şartı'nın 2. maddesinin 4. fıkrasının açık bir ihlali ve İslamabad Mutabakat Zaptı'nın 1. maddesinin temel bir ihlali olduğu ifade edildi.

Saldırılarda hava savunma sistemleri, kıyı gözetleme unsurları, füze ve insansız hava aracı (İHA) depolama tesisleri, deniz kuvvetlerine ait unsurlar ile İran kıyı şeridindeki askeri lojistik altyapısı hedef alındı.

Operasyonların, bir önceki gece gerçekleştirilen saldırıların devamı niteliğinde olduğu belirtildi.

CENTCOM, 7 Temmuz’da düzenlenen ilk saldırı dalgasında ise yaklaşık 80 İran askeri hedefinin vurulduğunu, bunlar arasında İran Devrim Muhafızları Ordusu’na ait 60’tan fazla sürat teknesinin de bulunduğunu öne sürdü.

Açıklamada, operasyonların İran’ın ateşkesi ihlal ederek Hürmüz Boğazı’ndan geçen üç ticari gemiye saldırmasının ardından düzenlendiği öne sürülürken, Tahran’a “ağır bedel ödetmenin” amaçlandığı ifade edildi.

CENTCOM, ABD güçlerinin bölgede “tetikte, yüksek hazırlık seviyesinde ve ABD Başkanı’nın talimatı doğrultusunda operasyon düzenlemeye hazır” olduğunu belirterek, gerekmesi halinde yeni saldırılar düzenlenebileceği mesajını verdi.

Doğa fotoğrafçısı Cebrail Keleş, AA muhabirine, Kastamonu'da yeni bir güzellikle karşı karşıya olduklarını söyledi.

Çiftçiler tarafından sürülmemiş bir tarlanın farklı bir güzelliğe sahne olduğunu anlatan Keleş, "Şu anda arkamızda bulunan o kıpkırmızı gelincikler o kadar güzel bir peyzaj oluşturuyor ki bunu kelimelerle tarif etmek imkansız. Biz doğa fotoğrafçıları bu mevsimlerde gözümüz her gittiğimiz yerde, yol kenarlarında oluyor. Çünkü o gelinciklerin ne zaman nerede hangi tarlada açacağını hiç kimse bilmiyor. Sadece gelincikler biliyor." dedi.

Keleş, "Bir sene önce burada ekin ya da başka bir mahsul varken burayı nadasa bırakan çiftçimiz bize müthiş bir tablo hazırlamış. Belki farkında değil, belki farkında. Fakat gelinciklerin böyle masum, narin ve zarif görünümleri her şeye değer. Özellikle fotoğrafçılar açısından burayı görmek insana müthiş bir mutluluk, müthiş bir doygunluk ve ruhuna huzur getiriyor." diye konuştu.

Süveyrika, Muveyhiye ve Haze bölgelerinde gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda toplam 1774 arkeolojik buluntu belgelendi.

Araştırmalarda 156 yeni arkeolojik alan kayıt altına alınırken; 461 İslami yazıt, 34 Semudi yazıtı, 1259 kaya resmi, 11 taş yapı, 3 tarihi saray ve yapı kalıntısı, 2 tarihi kervan yolu ile 4 kuyu tespit edildi.

Miras Kurumu, söz konusu buluntuların İslam’ın erken dönemlerine, özellikle Hazreti Osman öncesi döneme uzanan tarihi sürece ışık tuttuğunu ve Arap Yarımadası’nın kültürel mirasının anlaşılmasına katkı sağladığını belirtti.

Araştırmalarda ortaya çıkarılan en dikkat çekici buluntular arasında Kur’an-ı Kerim’den ayetler içeren kaya yazıtları ve Hazreti Ömer’in adını taşıyan erken dönem yazıtlar yer aldı.

Buluntular arasında yer alan bir yazıtta, "Allah Ömer bin Hattab’ın bu dünyada ve ahirette dostudur. Allah’tan başka ilah yoktur." ifadelerinin bulunduğu aktarıldı.

Yazıtın Hicazi hatla yazıldığı ve "İbrahim" isimli kişi tarafından kaleme alındığı belirtildi.

Kurum tarafından paylaşılan görsellerde ayrıca, Nisa Suresi’nin 58. ayetine ait şu ifadelerin yer aldığı yazıtlar da tespit edildi:

"Allah size, emanetleri mutlaka ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emreder."

Uzmanlar, bu tür yazıtların Kur’an ayetlerinin İslam’ın en erken dönemlerinde yazılı olarak kullanıldığını göstermesi açısından önemli olduğunu ifade etti.

Erken dönem İslami yazıtlar ve kaya resimleri

Keşifler arasında erken dönem İslami yazıtların yanı sıra çok sayıda kaya resmi ve farklı dönemlere ait izler de yer aldı.

Miras Kurumu, bu buluntuların İslam devletinin ilk yıllarına ilişkin dini, kültürel ve toplumsal hafızayı günümüze taşıyan önemli belgeler olduğunu vurguladı.

Kurum açıklamasında, "Mehd bölgesindeki her taş bir hatıra taşımakta, her yazıt ise İslam devletinin ilk günlerine uzanan tarihten bir hikayeyi korumaktadır." ifadelerine yer verildi.

Açıklamada ayrıca, "Bugün geçmişimizin sırlarını ortaya çıkarıyor ve onları gelecek nesillere aktarıyoruz." denildi.

Suudi yetkililer, keşiflerin erken İslam tarihi, Arap yazı geleneği ve bölgenin medeniyet mirasına önemli katkılar sunduğunu, arkeolojik çalışmaların ise sürdüğünü bildirdi.