İran Dışişleri Bakanlığına bağlı Tahran Diplomasi Forumu kapsamında, “ABD ve İşgal Rejimi İsrail’in İran’a Saldırısı ve Son Gelişmeler” başlıklı çevrimiçi bir toplantı düzenlendi.
Sosyal medya platformlarında canlı yayınlanan toplantıya; İran Diplomasi Forumu Başkanı ve İran’ın İslam İşbirliği Teşkilatı nezdindeki eski Daimi Temsilcisi Büyükelçi Muhammed Hasan Şeyhulislam, İran’ın Ankara’daki eski Büyükelçisi Muhammed Farazmend, Dışişleri Bakanlığı Hukuk İşleri Masası Başkanı Abbas Bağırpur ve Tahran Üniversitesi öğretim üyelerinden Hasan Ahmediyan katıldı.
Toplantı, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarında sivil yerleşim yerlerinin hedef alınması ve yaşanan sivil kayıplara dikkat çekilerek başladı. Programda, 168 ilkokul öğrencisinin hayatını kaybettiği belirtilen Minab Şeceri Tayyib Okulu’na ilişkin görüntülere de yer verildi.
Toplantıda konuşan katılımcılar, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarında hedeflerine ulaşamadığını savunarak, savaşın ardından bölgede yeni dengelerin ortaya çıktığını ifade etti.
ABD’nin bölgedeki askeri ve siyasi varlığını azaltmaya çalıştığı, ancak tehdit ve saldırganlık politikalarını sürdürdüğü öne sürüldü. ABD’nin bölgedeki varlığının hem bölge ülkeleri hem de Washington açısından ciddi mali ve siyasi sonuçlar doğurduğu, bunun ABD’nin bölgedeki itibar kaybını da beraberinde getirdiği belirtildi.
“Bölgedeki dengeler değişti”
Toplantının ardından TV5’e değerlendirmelerde bulunan İran’ın Ankara’daki eski Büyükelçisi Muhammed Farazmend, bölgede yeni gelişmeler yaşandığını söyledi.
Farazmend, İran halkının ve silahlı kuvvetlerinin direnişinin bölgedeki dengeleri değiştirdiğini belirterek, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında sağlanan Mekke Mutabakatı’nın da bölgedeki gelişmelerin bir sonucu olduğunu savundu.
Farazmend, “Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında sağlanan Mekke Mutabakatı aslında bölgedeki gelişmelerin bir sonucudur. Bölge dışı güçlerin bölgeye yüklediği sorunların bir sonucudur” ifadelerini kullandı.
İran açısından bölgesel iş birliği girişimlerinin olumlu bir yaklaşım olduğunu belirten Farazmend, İran’ın son 50 yıldır bölgesel sorunların çözümünde bölge ülkelerinin potansiyellerinden yararlanılması gerektiğini savunduğunu söyledi.
Farazmend, bölge ülkeleri arasındaki birlikteliklerin güçlenmesinin, bölgesel sorunların çözümüne katkı sağlamasını ve bölgeye barış ve huzur getirmesini temenni ettiğini dile getirdi.
“ABD mutabakata uymak zorunda”
Toplantıda ayrıca ABD’nin İslamabad Mutabakatı’na uyması gerektiği de savunuldu. Bölge ülkelerinin, ABD Başkanı Donald Trump’a mutabakata uyulması yönünde baskı yaptığı ileri sürüldü.
Konuya ilişkin TV5’e konuşan Farazmend, İran’ın zorlu bir savaş sürecinden geçtiğini belirterek, İran halkının ve silahlı kuvvetlerinin direnişi sonucunda nispeten olumlu sonuçları bulunan bir mutabakata ulaşıldığını söyledi.
Ancak anlaşmanın imzalanmasının ardından ABD’nin mutabakatı ihlal etmeye başladığını öne süren Farazmend, bunun sonucunda yeni bir savaş dönemine girildiğini ifade etti.
Farazmend, “Biz zorlu bir savaş yaşadık. Silahlı kuvvetlerimiz ve halkımız inançla direndi. Bu direniş karşısında nispeten olumlu sonuçları olan bir mutabakata ulaştık” dedi.
ABD’nin Hürmüz Boğazı meselesiyle de karşı karşıya kaldığını belirten Farazmend, İran’ın savaş şartlarıyla karşı karşıya olduğunu ancak İranlı yetkililerin imzalanan anlaşmanın uygulanması konusunda kararlı ve ciddi bir tutum sergilediğini ifade etti.
Farazmend, İran’ın bu konudaki tutumunu taraflara bildirdiğini de sözlerine ekledi.
Toplantıda yapılan değerlendirmelerde, bölgesel güçlerin kendi aralarındaki iş birliğini artırmasının, bölge dışı aktörlerin etkisini azaltabileceği ve bölgesel sorunların çözümünde yeni bir dönemin kapısını aralayabileceği görüşü öne çıktı.
Haber: TV5 İran Temsilcisi Mehmet Ali Akbulut
