TBMM Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, 12. Yargı Paketi'ne ilişkin AA muhabirine açıklamalarda bulundu.
Kanun teklifinin yalnızca belirli kanunlarda değişiklik öngören teknik bir düzenleme olmadığını, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde hayata geçirilen Türkiye Yüzyılı vizyonunun adalet alanındaki reform iradesinin yeni ve güçlü bir tezahürü olduğunu vurgulayan Yüksel, AK Parti'nin iktidara geldiği ilk günden itibaren kalkınma ile birlikte adaleti de siyasetin merkezine yerleştirdiğini belirtti.
Yüksel, son 24 yılda gerçekleştirilen reformlarla hukuk devletinin güçlendirilmesi, temel hak ve özgürlüklerin genişletilmesi, vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılması ve yargı sisteminin kurumsal kapasitesinin artırılması yönünde tarihi adımlar atıldığını söyledi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın liderliğinde hazırlanan İnsan Hakları Eylem Planları ve Yargı Reformu Strateji Belgeleri doğrultusunda hayata geçirilen reformlar sayesinde yargı sisteminin daha etkin, erişilebilir ve güçlü bir yapıya kavuştuğunu dile getiren Yüksel, 12. Yargı Paketi'nin bu reform sürecinin devamı niteliğinde olduğunu ifade etti.
Teklifin hazırlanma sürecinde hakimler, cumhuriyet savcıları, avukatlar, akademisyenler, Adalet Bakanlığı bürokratları ve ilgili paydaşların görüşlerinden yararlanıldığını dile getiren Yüksel, toplumun ihtiyaçlarını esas alan kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü vurguladı.
Yüksel, 12 farklı kanunda değişiklik öngören ve 30 maddeden oluşan teklifin en önemli hedeflerinden birinin yargılama süreçlerini hızlandırmak olduğuna işaret ederek, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Vatandaşların yıllarca süren davalar nedeniyle mağduriyet yaşamaları kabul edilemez. Özellikle hukuk mahkemelerinde görülen davalarda duruşmalar arasındaki sürenin zorunlu haller dışında 3 ayı geçmemesi öngörülmektedir. Geciken adaletin adalet olmadığı bilinciyle hareket ediyoruz. Duruşmalar arasındaki sürelerin makul seviyeye çekilmesiyle hem yargılamaların daha kısa sürede sonuçlanması hem de kararların daha sağlıklı şekilde verilmesi mümkün olacaktır. İdari yargıda da benzer şekilde yargılamaların hızlandırılmasını amaçlayan düzenlemelere gidilecek. Vatandaşların günlük hayatını doğrudan etkileyen bazı uyuşmazlıkların tek hakim tarafından daha süratli şekilde karara bağlanmasının önü açılacaktır."
İlk derece ve istinaf mahkemeleri arasında yalnızca usule ilişkin nedenlerle yaşanan gereksiz dosya hareketliliğinin önüne geçileceğini anlatan Yüksel, yargı süreçlerinin sadeleştirilerek daha etkin hale getirileceğini belirtti.
"e-Duruşma uygulamasının kapsamı genişletilecek"
Yargıtayın, davanın esası hakkında doğru karar verilmiş olmasına rağmen yalnızca görev veya yetki uyuşmazlığı gerekçesiyle bozma kararı vermesinin de sınırlandırılacağını dile getiren Yüksel, bu düzenlemenin vatandaşların haklarına daha kısa sürede kavuşmasına katkı sağlayacağını söyledi.
Teklifte idari yargıda vatandaşların yargısal güvencelerini artıracak önemli düzenlemelere de yer verildiğine dikkati çeken Yüksel, istinaf mahkemelerinin ilk derece mahkemesinden farklı bir karar vermesi halinde vatandaşlara dosyalarını Danıştay incelemesine taşıyabilme imkanı tanındığını vurguladı. Yüksel, bu düzenlemenin hak arama hürriyetini güçlendireceğini, ayrıca Danıştayın iş yükünü etkin şekilde yönetebilmesi amacıyla mevcut daire ve üye yapısının korunacağını ifade etti.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın itiraz yetkisinin daha etkin kullanılabilmesi amacıyla başvuru usullerinin yeniden düzenlendiğini ve uygulamadaki tereddütlerin giderildiğini söyleyen Yüksel, yargının dijital dönüşümüne yönelik reformların da teklifte yer aldığını bildirdi.
Yüksel, "e-Duruşma uygulamasının kapsamı genişletilecek, özellikle ön inceleme duruşmalarında elektronik katılım imkanları artırılacak. Teknolojinin sunduğu imkanları adalet hizmetlerine daha güçlü şekilde entegre ediyoruz. Noterlik işlemlerinde de dijital uygulamaları yaygınlaştırılacak, adli makamların ihtiyaç duyduğu belgeler daha hızlı ve düşük maliyetle temin edilebilecek. Ayrıca teklif kapsamında bilirkişilik uygulamalarına ilişkin önemli değişiklikler öngörülmektedir. Hakimin kendi hukuki bilgisiyle çözebileceği konularda bilirkişiye başvurulmasının önüne geçilecektir. Bu düzenleme, yargılamaların gereksiz yere uzamasını engelleyecek, bilirkişilik kurumunun da asli fonksiyonuna uygun şekilde işletilmesini sağlayacaktır." diye konuştu.
"Elektronik ortamda yapılan satışların güvenliğini artıracak yeni tedbirler hayata geçirilecek"
Uygulamada çeşitli tereddütlere yol açan belirsiz alacak davası kurumunun kaldırılarak bu dava türünün sağladığı imkanların kısmi dava sistemine aktarılacağını ifade eden Yüksel, hukuk güvenliğini artıracak yeni bir yapının oluşturulacağına dikkati çekti.
Kamu kurumları aleyhine hükmedilen alacakların tahsilinde de vatandaşların daha hızlı sonuç alabilmesini sağlayacak yeni bir usulün getirildiğini anlatan Yüksel, idareye yapılacak başvuru sonrasında ödemenin gerçekleşmemesi halinde doğrudan icra takibine geçilebilmesinin mümkün hale geleceğini kaydetti.
Cüneyt Yüksel, 12. Yargı Paketi'nin yalnızca yargı teşkilatını değil vatandaşların günlük hayatını doğrudan ilgilendiren çok sayıda düzenlemeyi içerdiğine işaret ederek, miras kalan taşınmazların paylaşımında yaşanan mağduriyetlerin giderilmesine yönelik önemli adımların atıldığını söyledi.
Ortaklığın giderilmesine ilişkin ilk açık artırmanın yalnızca mirasçılar arasında yapılacağını belirten Yüksel, ailelerin yıllardır sahip olduğu taşınmazların öncelikle mirasçılar tarafından korunabilmesinin amaçlandığının altını çizdi.
Yüksel, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Elektronik ortamda yapılan satışların güvenliğini artıracak yeni tedbirler hayata geçirilecektir. Açık artırma süreçleri kötü niyetli girişimlerden korunacak ve satışların daha sağlıklı şekilde sonuçlandırılması sağlanacaktır. Destekten yoksun kalma ve iş göremezlik tazminatlarına ilişkin hesaplama yöntemlerinde de değişikliğe gidilecek, uygulamada ortaya çıkan hakkaniyet sorunları giderilecek ve taraflar arasındaki menfaat dengesi daha adil şekilde korunacaktır. Vesayet altındaki kişilere ait malların satışının UYAP e-Satış Sistemi üzerinden gerçekleştirilebilmesine yönelik düzenlemeler hem şeffaflığı artıracak hem de satışlardan elde edilen değerin yükselmesine katkı sağlayacaktır."
Anayasa Mahkemesinin iptal kararları doğrultusunda da düzenlemelere gidileceğini belirten Yüksel, kanuni faiz oranına ilişkin yeni değişikliklerin öngörüldüğünü, Merkez Bankası tarafından belirlenen reeskont oranının yüzde 80'inin esas alınacağını, böylece uygulamada yaşanan belirsizliklerin sona ereceğini ifade etti.
"Hem suçla etkin mücadeleyi hem de kişisel verilerin korunmasını birlikte gözeten bir yaklaşım benimsiyoruz"
Adalet Komisyonu Başkanı Yüksel, bilgisayar verilerine el koyma ve moleküler genetik inceleme işlemleri sonucunda elde edilen kişisel verilerin saklanması, kullanılması, silinmesi ve imhasına ilişkin usul ve esasların ayrıntılı şekilde düzenleneceğini söyleyerek, "Hem suçla etkin mücadeleyi hem de kişisel verilerin korunmasını birlikte gözeten bir yaklaşım benimsiyoruz." dedi.
İşkence ve eziyet suçlarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması uygulamasına son verilmesinin de teklifin önemli başlıklarından biri olduğunu anlatan Yüksel, bu suçlarla mücadelede daha güçlü ve caydırıcı bir hukuki çerçevenin oluşturulduğunu belirtti.
Yüksel, savunma hakkının güçlendirilmesi amacıyla güvenlik tedbirine hükmedilen kaçak sanıklara belirli şartlar altında yargılamanın yenilenmesini talep edebilme imkanının tanındığını dile getirdi.
Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim süreçlerinin daha kapsamlı hale getirileceğini vurgulayan Yüksel, Adli Tıp Kurumu ihtisas kurullarında görev yapacak başkan ve üyelerin nitelikleri ile atama şartlarının da ilk kez açık yasal çerçeveye kavuşturulacağını söyledi.
Yüksel, şunları kaydetti:
"12. Yargı Paketi, milletimizin adalet beklentilerine cevap veren, yargılamaları hızlandıran, hukuk güvenliğini güçlendiren, dijital çağın ihtiyaçlarına uyum sağlayan ve adalet hizmetlerinin kalitesini yükselten kapsamlı bir reform paketidir. Türkiye Yüzyılı'nı adaletin de yüzyılı yapmakta kararlıyız. Cumhurbaşkanı'mız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde bugüne kadar olduğu gibi bundan sonra da milletimizin hak ve hukukunu koruyan, adaleti güçlendiren reformları hayata geçirmeye devam edeceğiz. 12. Yargı Paketi olarak bilinen kanun teklifi, 24 Haziran Çarşamba günü Adalet Komisyonumuzda görüşülecektir."
